Zacieśnienie ukraińsko-litewskiej współpracy zbrojeniowej

Litwa i Ukraina podjęły wspólną inicjatywę wzmocnienia produkcji sprzętu obronnego. Prezydenci Gitanas Nausėda i Wołodymyr Zełenski podpisali porozumienie, które przewiduje wytwarzanie w Litwie systemów obronnych przeznaczonych przede wszystkim dla ukraińskich i litewskich sił zbrojnych. „To porozumienie to nie tylko projekt przemysłowy, ale także dowód naszej politycznej woli i strategicznego partnerstwa. Wzmacniając wspólną produkcję systemów obronnych, zwiększamy zdolność Ukrainy do odparcia agresji i bezpieczeństwo całej Europy” – podkreślił prezydent Litwy.

Zgodnie z porozumieniem Litwa będzie wspierać zakładanie ukraińskich firm obronnych i bezpieczeństwa na swoim terytorium, w tym poprzez spółki joint venture, partnerstwa i wspólne projekty produkcyjne. Część finansowania może pochodzić od ukraińskich podmiotów, jednak głównym źródłem będą środki litewskiego budżetu oraz europejskie pożyczki obronne w ramach programu SAFE. Litwa planuje wykorzystać 6,4 mld euro w preferencyjnych pożyczkach na 50 projektów inwestycyjnych obejmujących obronę powietrzną, systemy antydronowe, amunicję i inne sektory.

Litewski minister obrony Robertas Kaunas podkreślił znaczenie wsparcia Ukrainy w ochronie infrastruktury krytycznej, przekazując m.in. 30 rakiet RBS, 90 generatorów oraz planując dostawę sprzętu energetycznego. Minister dodał również, że Litwa wesprze dostawy broni produkowanej w USA zgodnie z listą priorytetowych potrzeb Ukrainy (PURL).

Pomoc Litwy obejmuje także wsparcie energetyczne – wkrótce Ukraina otrzyma nową dostawę skroplonego gazu ziemnego przez terminal LNG w Kłajpedzie. Podczas spotkania przedstawicieli krajów NB8 zwrócono uwagę na konieczność przeciwdziałania rosyjskim atakom na infrastrukturę cywilną w trudnych warunkach zimowych.

Z kolei dwustronne rozmowy z ukraińskim ministrem obrony Mychajło Fedorowem koncentrowały się na współpracy przemysłowej. Strony uzgodniły rozwijanie wspólnej produkcji sprzętu wojskowego zarówno w Litwie, jak i na Ukrainie, tak aby większość wytwarzanych systemów była przeznaczona dla obrony Ukrainy. Litwa zobowiązała się również corocznie przeznaczać 0,25 proc. PKB na projekty obronne, co w tym roku oznacza 223 mln euro.