Droższa ropa uderza w Mołdawię

Rosnące ceny paliw w Mołdawii pozostają pod wpływem wydarzeń na rynkach międzynarodowych, jednak według  regulatora energetycznego ANRE koszt benzyny i oleju napędowego nie powinien przekroczyć poziomu 27 lei (ok. 5.77 zł) za litr. Dyrektor ANRE Alexei Taran zaznaczył, że mimo gwałtownego wzrostu światowych cen paliwa do diesla o ponad 60 procent w ostatnich tygodniach, kierowcy w Mołdawii odczuli podwyżki na poziomie około jednej czwartej dotychczasowych cen. Jak podkreślił, „jest za wcześnie, aby mówić o konkretnych prognozach, ale nie sądzę, by ceny przekroczyły ten próg”.

Mołdawia pozostaje szczególnie podatne na zmiany na światowych rynkach, ponieważ nie produkuje paliw i w całości importuje benzynę oraz olej napędowy, głównie z Rumunii oraz z regionu Morza Czarnego. Mechanizm ustalania cen stosowany przez regulatora opiera się na średniej notowań z ostatnich 14 dni, co powoduje, że nagłe zmiany na rynkach globalnych nie są natychmiast widoczne przy dystrybutorach. Jak wyjaśnił Taran, taki sposób liczenia cen łagodzi wpływ gwałtownych wahań, ponieważ obecne wyliczenia wciąż obejmują notowania sprzed wybuchu wojny na Bliskim Wschodzie.

Na 13 marca w Mołdawii maksymalna cena litra benzyny została ustalona na 25,80 lei, a oleju napędowego na 25,47 lei. Ostatnie podwyżki wiązane są ze wzrostem cen ropy na świecie oraz napięciami w regionie Bliskiego Wschodu, w tym z ponowną eskalacją konfliktu z udziałem Iranu, która podniosła notowania produktów ropopochodnych.

Wzrost kosztów paliwa skłania część kierowców do poszukiwania tańszych rozwiązań. Warsztaty samochodowe w Kiszyniowie odnotowują zwiększone zainteresowanie instalacjami gazowymi. Jak powiedział właściciel jednego z serwisów, jeszcze miesiąc temu przerabiano dwie lub trzy maszyny tygodniowo, a obecnie liczba ta sięga sześciu lub siedmiu. Wyjaśnił, że w samochodzie z silnikiem o pojemności 2,7 litra pełny bak benzyny kosztuje około 2000–2100 lei, podczas gdy tankowanie gazu to wydatek rzędu 900 lei. Montaż instalacji oznacza jednak dodatkowy koszt początkowy, który zaczyna się od około 400 euro i rośnie wraz z wielkością silnika.

Rząd zaproponował jednocześnie wsparcie dla rolników dotkniętych rosnącymi kosztami paliwa. Projekt Ministerstwa Rolnictwa przewiduje przeznaczenie 108 mln lei z funduszu interwencyjnego na częściową rekompensatę akcyzy na olej napędowy wykorzystywany w pracach wiosennych między 1 marca a 31 maja. Pomoc ma pokrywać całą stawkę akcyzy, która w 2026 roku wynosi około 4 tys. lei za tonę paliwa, a maksymalna kwota wsparcia dla jednego gospodarstwa ma wynosić 200 tys. lei. Równocześnie władze zapewniają, że krajowy port lotniczy dysponuje zapasami paliwa lotniczego wystarczającymi do maja, co ma zagwarantować niezakłócone funkcjonowanie ruchu lotniczego.