Skutki niskiego poziomu rzek dla Mołdawii

Spadek poziomu wody w Dunaju bezpośrednio wpłynął na funkcjonowanie kluczowych obiektów w regionie, w tym rumuńskiej elektrowni jądrowej w Cernavodă. Wyłączenie tamtejszych dwóch bloków energetycznych pozbawiło tamtejszy system około 1400 MW mocy, zmuszając Mołdawię do poszukiwania dodatkowych źródeł dostaw na rynku regionalnym. Mimo prognozowanego wzrostu cen na giełdach, mołdawski resort energii zapewnia, że bieżąca obsługa odbiorców przebiega bez zakłóceń, a import z giełdy OPCOM pokrywa od 10 do 15 procent krajowego zapotrzebowania.

Przedstawiciele mołdawskiego rządu wskazują, że nadchodząca fala upałów z temperaturami sięgającymi 38 stopni Celsjusza może zwiększyć pobór prądu nawet o jedną piątą, głównie za sprawą intensywnie pracującej klimatyzacji. Trudne warunki atmosferyczne uderzają również w odnawialne źródła energii – osłabiony wiatr zmniejsza wydajność farm wiatrowych, a ekstremalne ciepło ogranicza sprawność paneli fotowoltaicznych. Z tego powodu zaapelowano do obywateli o racjonalne gospodarowanie energią elektryczną, ze szczególnym uwzględnieniem godzin szczytowego zużycia między 18:00 a 23:00.

Sytuacja hydrologiczna wywołała natychmiastową reakcję w samym Kiszyniowie, gdzie zwołano posiedzenie stołecznej Komisji do spraw Sytuacji Nadzwyczajnych. W poszczególnych rejonach stolicy Mołdawii utworzono specjalne zespoły robocze odpowiedzialne za monitorowanie rezerw wody i paliwa. Zobowiązano miejskie podmioty do przeprowadzenia inwentaryzacji zasobów potrzebnych do funkcjonowania transportu publicznego, generatorów oraz infrastruktury krytycznej. Podjęto także decyzję o zakupie pojemników, zbiorników i cystern do magazynowania wody pitnej oraz technicznej na potrzeby placówek oświatowych, medycznych i opiekuńczych.

Dodatkowym wyzwaniem dla kraju pozostaje stan techniczny sieci wodociągowej, gdzie średnie straty zasobów sięgają ponad 30 procent, a w przypadku niektórych przedsiębiorstw regionalnych przekraczają nawet 60 procent. Dyrektor generalny Krajowej Agencji Regulacji Energetyki Alexei Taran podkreślił, że główną przyczyną marnotrawstwa jest przestarzała infrastruktura: „Agencja współpracuje z tymi instytucjami, rozumiemy problem, akceptujemy inwestycje, ale niestety, gdy dochodzi do etapu realizacji, brakuje funduszy. W efekcie planowane corocznie inwestycje są wykonywane zaledwie w 15-20 procentach”. Szef regulatora zwrócił uwagę na konieczność znalezienia nowych źródeł finansowania dla 44 licencjonowanych operatorów, aby umożliwić im skuteczną modernizację zużytych magistrali.

Tymczasem jak zauważyły media, niski poziom wody w Dunaju sparaliżował niedawno prace w Międzynarodowym Wolnym Porcie w Giurgiulești, gdzie masowiec przewożący ponad 3 tysiące ton produktów metalowych o wartości około 40 milionów lei nie mogła dobić do brzegu. Głębokość rzeki wynosząca 4,15 metra okazała się niewystarczająca dla statku o zanurzeniu wynoszącym 4,3 metra. Problem, który groził zablokowaniem wpływu do budżetu ponad 6 milionów lei z tytułu podatku VAT, został ostatecznie rozwiązany po przeładunku towaru.