Litewskie wsparcie dla mołdawskich aspiracji

Litwa zapowiada zdecydowane przyspieszenie procesu akcesyjnego Mołdawii do Unii Europejskiej, stawiając sobie za cel wprowadzenie tego kraju do Wspólnoty do 2030 roku. Podczas rozmów dwustronnych w Wilnie zadeklarowano, że rozszerzenie Unii stanie się jednym z głównych priorytetów litewskiej prezydencji w Radzie UE w 2027 roku, a do tego czasu oba państwa chcą otworzyć cztery kolejne grupy rozdziałów negocjacyjnych.

Strona litewska podkreśliła przy tym znaczenie wyników, a nie politycznych kalkulacji. „Nie wolno nam upolityczniać procedury, która powinna opierać się wyłącznie na zasługach merytorycznych. Gdybyśmy kierowali się bezstronnymi ocenami Komisji Europejskiej, postępy byłyby znacznie szybsze niż dotychczas” – zaznaczył Kęstutis Budrys, minister spraw zagranicznych Litwy.

Kiszyniów ze swojej strony deklaruje pełną gotowość do dalszych reform i terminowego wypełniania wyznaczonych zadań. „Mołdawia wywiąże się ze swoich obietnic, a nasze działania obronią się same, tak jak miało to miejsce do tej pory” – zadeklarował Mihai Popșoi, wicepremier i minister spraw zagranicznych Mołdawii. Wyraz jednoznacznego wsparcia przekazał również prezydent Litwy. „Litwa zdecydowanie popiera europejski wybór Mołdawii i jej dążenie do członkostwa w Unii Europejskiej” – oświadczył prezydent Gitanas Nausėda.

Obok integracji europejskiej kluczowym filarem relacji obu państw pozostaje bezpieczeństwo i przeciwdziałanie zagrożeniom ze strony Rosji – od naruszeń przestrzeni powietrznej i ataków dronów po operacje sabotażowe. Problem ten ma wymiar ogólnoeuropejski: szefowa unijnej dyplomacji Kaia Kallas ostrzegła przed rosnącym ryzykiem ze strony Kremla, Niemcy zarzuciły niedawno Moskwie próbę ataku z użyciem drona na lotnisku w Lipsku, a służby w Danii i Francji alarmują przed kolejnymi aktami dywersji.

W odpowiedzi na te zagrożenia Wilno przekazuje Kiszyniowowi konkretne wsparcie finansowe i wojskowe. Poza kwotą 7,56 miliona euro przeznaczoną na rozwój w latach 2022–2025, Litwa zaplanowała 6 milionów euro na pomoc militarną w latach 2026–2028. Dodatkowo litewskie instytucje zrealizują pakiet wsparcia mołdawskiej obrony powietrznej o wartości 120 milionów euro. Uzupełnieniem relacji dwustronnych jest współpraca gospodarcza w sektorze energetycznym i cyfryzacji oraz wymiana doświadczeń z zakresu cyberbezpieczeństwa i zarządzania kryzysowego. W Mołdawii działa obecnie 53 przedsiębiorstwa z kapitałem litewskim, a roczna wartość wymiany handlowej między obu krajami osiągnęła blisko 48 milionów euro.