Zdjęcie: Pixabay
16-10-2026 08:20
Seria skoordynowanych ataków ukraińskich dronów na kluczowe ośrodki obliczeniowe koncernu Yandex ujawniła głęboką wrażliwość rosyjskiego sektora technologicznego. Uszkodzenia infrastruktury w obwodach riazańskim, kałuskim oraz włodzimierskim doprowadziły do całkowitego wstrzymania pracy obiektów, a to spowodowało paraliż popularnych usług, w tym aplikacji Yandex Go, również poza granicami Rosji.
W odpowiedzi na zniszczenia oraz rosnący deficyt mocy we własnym kraju, rosyjski biznes i resort cyfryzacji rozpoczęły pilne rozmowy na temat przeniesienia serwerowni dedykowanych sztucznej inteligencji do państw uznawanych za przyjazne, w tym do Kazachstanu oraz na Białoruś.
Najbardziej dotkliwe dla rosyjskiego giganta są ewentualne straty w trzech należących do niego superkomputerach. Obiekty w Sasowie oraz Włodzimierzu, w których umieszczono te jednostki, zostały poważnie uszkodzone w wyniku pożarów i eksplozji.
Według niezależnych ekspertów, nawet przy braku bezpośrednich zniszczeń mechanicznych, osadzający się dym i sadza wprowadzona przez systemy chłodzenia wymagają czyszczenia elektroniki trwającego co najmniej pół roku. W najgorszym scenariuszu, przy znacznych uszkodzeniach fizycznych, proces odbudowy potrwa od roku do nawet trzech lat, wymagając dużych nakładów finansowych.
Remonty nowoczesnych superkomputerów stoją pod znakiem zapytania ze względu na zachodnie sankcje oraz globalny kryzys na rynku mikroprocesorów i układów pamięci. Legalny zakup podzespołów marki Nvidia czy innych zaawansowanych komponentów jest dla Rosji niemożliwy, co zmusza do korzystania z kosztownych i skomplikowanych schematów przemytu, tradycyjnie biegnących przez Kazachstan i Chiny. Mechanizm ten wykorzystano wcześniej przy budowie superkomputera „MGU-270”, stworzonego dla córki Władimira Putina, Jekateriny Tichonowej. Obecnie jednak niedobory sprzętu na świecie sprawiają, że nawet nieograniczone środki finansowe nie gwarantują szybkiego pozyskania niezbędnych technologii.
Przeniesienie zaplecza obliczeniowego do krajów ościennych ma stanowić wyjście z potrójnego kryzysu: zagrożenia militarnego, braku sprzętu oraz niedoborów prądu w europejskiej części Rosji. Białoruskie władze wykazują duże zainteresowanie projektami z zakresu sztucznej inteligencji, oferując nadwyżki energii elektrycznej. Realizacja tych planów wymagałaby jednak gruntownej modernizacji białoruskiej sieci przesyłowej. Choć powołana przez rosyjski rząd specjalna grupa robocza potwierdza prowadzenie konsultacji w ramach międzynarodowej współpracy, to jeszcze nie zapadły jakiekolwiek decyzje.
