Trzeci blok EJ i handel - kolejny etap wchłaniania Białorusi przez Rosję

Współpraca gospodarcza między Mińskiem a Moskwą wkracza w fazę intensywnych przygotowań do nowych inwestycji infrastrukturalnych oraz zmian w kontroli przepływu towarów. Jak zapowiedział Aleksiej Lichaczow, dyrektor generalny korporacji Rosatom, rok 2026 ma być kluczowy dla sfinalizowania porozumień dotyczących budowy trzeciego bloku Białoruskiej Elektrowni Jądrowej w Ostrowcu.

Projekt ten ma opierać się na rosyjskiej technologii reaktora WWER-1200. Choć harmonogram zakłada domknięcie kwestii prawnych i ekonomicznych w najbliższych miesiącach, realny termin oddania nowej jednostki do użytku to lata 2035–2038.

Równolegle oba państwa pracują nad niwelowaniem barier, które mogą pojawić się wraz z wdrożeniem w Rosji nowego systemu kontroli dostaw, znanego jako SPOT. Rozwiązanie to, mające wejść w życie w czerwcu 2026 roku, nakłada na importerów obowiązek elektronicznego zgłaszania towarów sprowadzanych z krajów Euroazjatyckiej Unii Gospodarczej. Białoruscy producenci obawiają się, że nowe wymogi mogą stać się dodatkowym utrudnieniem na granicy, wymagającym angażowania dodatkowych zasobów. Aby zapobiec przestojom i skomplikowanym procedurom weryfikacji, powołano specjalną grupę roboczą złożoną z przedstawicieli resortów finansów i podatków obu stron.

W obszarze transportu priorytetem pozostaje rozbudowa siatki połączeń lotniczych oraz kolejowych. Ambasador Białorusi w Rosji, Jurij Sieliwierstow, potwierdził plany zwiększenia liczby rejsów, szczególnie w kierunku Petersburga oraz regionu Uralu. Dyplomata przyznał, że choć proces ten nie zawsze przebiega tak szybko, jak oczekiwano, trwają zaawansowane prace nad nowymi rozwiązaniami logistycznymi. Przykładem dużej dynamiki w tym sektorze są niedawne działania rosyjskich przewoźników, którzy mimo braku stałych zezwoleń na regularne loty, organizują rejsy okazjonalne między stolicami obu państw, przyciągając pasażerów atrakcyjnymi cenami.