O polsko-ukraińskich kontrolach granicznych

Jak podało większość ukraińskich mediów głównego nurtu, Polska jest gotowa przenieść kontrolę graniczną z Ukrainą na swoją stronę granicy, jeżeli zagrożenie rosyjskimi atakami uniemożliwi bezpieczną pracę służb ukraińskich. Rozwiązanie zakładałoby prowadzenie wspólnych odpraw przez funkcjonariuszy obu państw na polskich przejściach granicznych. Polskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji potwierdziło możliwość wprowadzenia takiego mechanizmu, zaznaczając jednak, że dotychczas nie podjęto żadnych wiążących decyzji.

Inicjatywa ma umożliwić utrzymanie ruchu granicznego nawet w przypadku zniszczenia ukraińskich obiektów odpraw przez  wojska rosyjskie. Przeniesienie kontroli do Polski ograniczyłoby również zagrożenie dla funkcjonariuszy i podróżnych przebywających w pobliżu miejsc narażonych na ostrzał. Kwestia ta była przedmiotem rozmów polskiej i ukraińskiej delegacji na przejściu Jagodzin–Dorohusk. Ukraińskie ministerstwo odpowiedzialne za transport i odbudowę kraju prowadzi negocjacje dotyczące porozumienia, które pozwoliłoby jego służbom wykonywać obowiązki po polskiej stronie granicy.

Realizacja planu wymaga jednak uzgodnień z Komisją Europejską, ponieważ Polska należy do strefy Schengen. Obowiązujące przepisy nie pozwalają funkcjonariuszom państw spoza tej strefy samodzielnie prowadzić odpraw granicznych na jej obszarze. Ograniczenia dotyczą zarówno kontroli dokumentów, jak i sprawdzania towarów pod kątem zgodności z unijnymi wymaganiami. MSWiA podkreśla zatem, że ewentualne przeniesienie odpraw musiałoby opierać się na wspólnych działaniach polskich i ukraińskich służb.

Zagrożenie dla przejść granicznych potwierdzają wcześniejsze incydenty związane z rosyjskimi atakami na Ukrainę. 5 października wstrzymano pracę przejścia Pałanka na granicy ukraińsko-mołdawskiej, gdy pocisk wystrzelony podczas rosyjskiego ostrzału odbił się i uderzył w autobus pasażerski oraz budkę dyspozytorską. Polski wiceminister spraw wewnętrznych i administracji Wiesław Leśniakiewicz wskazywał wcześniej, że właśnie ryzyko podobnych zdarzeń uzasadnia rozważenie przeniesienia części odpraw z Ukrainy do Polski. Ostateczne decyzje będą zależały od sytuacji bezpieczeństwa oraz ustalenia zasad współpracy zgodnych z przepisami unijnymi.