Wsparcie dla AI w łotewskiej obronności

Łotewski rząd zdecydował o uruchomieniu pierwszego etapu finansowania działań związanych z wdrażaniem sztucznej inteligencji w sektorze obronnym państwa. Decyzja zakłada przekazanie środków Fundacji „Centrum Sztucznej Inteligencji”, która od 2026 roku ma rozpocząć systematyczną integrację rozwiązań opartych na AI w rozwoju zdolności obronnych.

Na realizację tych zadań przewidziano do 230 tys. euro z budżetu obronnego, z puli przeznaczonej na badania, technologie i innowacje w resorcie obrony. Finansowanie to stanowi początek długofalowej współpracy pomiędzy Ministerstwem Obrony a centrum, której łączna wartość do 2028 roku może sięgnąć 1 mln euro. Każdego roku resort obrony będzie wskazywał kluczowe priorytety, w ramach których centrum ma wspierać ministerstwo, podległe mu instytucje oraz Narodowe Siły Zbrojne. Centrum przygotuje także zasady oceny wykorzystania AI i technologii badania dezinformacji w okresie kampanii wyborczych.

Minister obrony Andris Sprūds podkreślił znaczenie tej decyzji, wskazując, że „sztuczna inteligencja jest fundamentalnym narzędziem, które we współczesnym środowisku bezpieczeństwa zapewnia istotne wsparcie dla rozwoju zdolności wojskowych i procesu podejmowania decyzji”.  Potrzeba takiej współpracy wynika z długoterminowego planu rozwoju Narodowych Sił Zbrojnych na lata 2025–2036 oraz z celów NATO dotyczących rozwoju zdolności obronnych, które zakładają wykorzystanie sztucznej inteligencji.

Centrum Sztucznej Inteligencji, działające od 2025 roku, zostało powołane jako partner modernizacji administracji państwowej, integrujący zasoby sektora publicznego, prywatnego i środowisk akademickich. Ustawa regulująca jego funkcjonowanie została przyjęta przez Saeimę 6 marca 2025 roku, a przekazane środki mogą być wykorzystywane wyłącznie na działania związane z wykonywaniem władzy publicznej i ochroną interesów bezpieczeństwa państwa, z wyłączeniem obszaru technologii podwójnego zastosowania.