Łotysze wciąż ryzykują podróże na Białoruś

Mimo licznych ostrzeżeń łotewskich służb, wielu obywateli Łotwy wciąż decyduje się na podróże do Białorusi. Dane Łotewskiej Straży Granicznej wskazują, że w grudniu ubiegłego roku granicę przekroczyło ponad 5,5 tys. osób, a w styczniu 2026 roku niemal 3 tys. Z Dyneburga wciąż odjeżdżają autobusy do Mińska i Witebska, a pasażerowie podkreślają, że kieruje nimi potrzeba odwiedzenia rodziny, skorzystania z sanatorium lub zakupów, pomimo świadomości ryzyka.

Zakaz komercyjnych wyjazdów do Białorusi obowiązuje od listopada 2025 roku, jednak regularne połączenia autobusowe działają do wygaśnięcia obecnych licencji. Biura podróży reagują różnie – jedne oferują szczegóły wyjazdów, inne odsyłają do osobistych wizyt lub podkreślają, że oferta jest nieaktualna. Od października 2025 roku obowiązuje też elektroniczna rejestracja w kolejce na granicy, a w mediach społecznościowych funkcjonują grupy, gdzie wymienia się informacje o procedurach wjazdu i kontroli.

Pomimo tych ograniczeń i ostrzeżeń, część podróżnych bagatelizuje zagrożenia. Bloger z Dyneburga przyznaje, że ryzyko istnieje, ale uważa, że osoby odwiedzające rodzinę nie mają powodów do obaw. Łotewski MSZ podkreśla jednak, że każdy obywatel może zostać wykorzystany przez białoruskie służby, nie tylko osoby z dostępem do tajnych informacji. O realnych konsekwencjach mówi Dmitrijs Michaiłow, jeden z łotewskich obywateli, zwolnionych latem z białoruskiego więzienia. Opowiada o przypadkach zatrzymań po sprawdzeniu telefonów na granicy – jeden z mężczyzn trafił na dobę do aresztu z powodu subskrypcji kanału telewizyjnego Dożdż w komunikatorze, innego zatrzymano z powodu karykatur Łukaszenki w galerii zdjęć.

Specjaliści przestrzegają, że białoruskie służby stosują groźby, szantaż i nielegalne metody, by zmusić cudzoziemców do współpracy w działaniach wywiadowczych lub propagandowych. W 2025 roku zatrzymano pięciu obywateli Łotwy, a w tle pozostaje trwająca od czterech lat wojna Rosji z Ukrainą, w której wykorzystywane jest terytorium Białorusi. Eksperci i byli więźniowie apelują, by osoby planujące wyjazd rzetelnie oceniły ryzyko i nie traktowały podróży jako bezpiecznej rozrywki.