Litwa apeluje o „wojskowe Schengen” i szybsze decyzje NATO

W Wilnie odbywa się forum poświęcone wzmacnianiu mobilności wojskowej i odporności państw, z udziałem ministrów, przedstawicieli Unii Europejskiej i NATO oraz liderów przemysłu. Organizatorzy z  Kolei Litewskich (LTG) poinformowali, że rozmowy koncentrują się na usprawnieniu przemieszczania sił zbrojnych, kierunkach polityki i finansowania w kontekście kolejnego budżetu UE oraz na wnioskach płynących z wojny na Ukrainie. W wydarzeniu uczestniczą m.in. komisarz UE ds. obrony i kosmosu Andrius Kubilius, przedstawiciele Komisji Europejskiej i Parlamentu Europejskiego, dowództwa NATO oraz władz Litwy.

Prezydent Gitanas Nausėda podkreślił konieczność wprowadzenia tzw. „wojskowego Schengen”, które umożliwiłoby swobodne przekraczanie granic przez wojska sojusznicze bez barier administracyjnych. „Musimy doprowadzić do realizacji tak zwanego wojskowego Schengen, aby zdolności armii mogły przekraczać granice bez jakichkolwiek biurokratycznych barier” – powiedział, zaznaczając, że obecnie procedury nie zawsze pozwalają na wystarczająco szybkie działania.

Litewski przywódca wskazał na dwa równoległe rozwiązania: błyskawiczne przerzucanie sił do państwa objętego kryzysem albo rozmieszczanie wojsk w krajach najbardziej narażonych zgodnie z zasadą obrony wysuniętej. Zaznaczył, że Litwa otrzymuje istotne wsparcie od sojuszników, w tym Stanów Zjednoczonych, Niemiec oraz państw uczestniczących w natowskich grupach bojowych.

Podczas spotkań w Wilnie omawiano także finansowanie obrony w nowej perspektywie budżetowej UE. Nausėda zwrócił uwagę, że środki na mobilność wojskową mają wzrosnąć niemal dziesięciokrotnie i kluczowe będzie ich skuteczne wykorzystanie. Premier Inga Ruginienė podkreśliła natomiast, że Europa powinna solidarnie wzmacniać swoje zdolności obronne, akcentując znaczenie odporności wschodniej granicy UE, dalszego wsparcia Ukrainy oraz utrzymania silnej współpracy transatlantyckiej w obszarze bezpieczeństwa.