Eksklawa: spadek produkcji, czyli koszty transportu

Przedsiębiorstwa z eksklawy królewieckiej spodziewają się w najbliższych 3 miesiącach spadku popytu i produkcji. Z opublikowanej przez lokalne media ankiety Banku Rosji, przeprowadzonej w sierpniu wśród ponad 240 firm wynika, że szczególnie trudna sytuacja panuje w handlu i transporcie, a pogorszenie odnotowują również przemysł i usługi. 

Wzrost aktywności wystąpił jedynie w budownictwie i rolnictwie. Największą barierą dla biznesu są koszty logistyki, wskazane przez 19,6 proc. ankietowanych. Na spadek popytu krajowego zwróciło uwagę 12,8 proc. firm, na wzrost podatków 10,3 proc., niedobór kapitału obrotowego 8,9 proc., a braki kadrowe 6 proc.

Problemy dotykają, między innymi, branżę meblarską. Igor Gierasimczuk, właściciel firmy Dedal, szacuje, że lokalni producenci przegrywają cenowo z konkurentami z innych regionów Rosji o 15–20 procent. Według niego od 2017 r. liczba poważniejszych zakładów zdolnych dostarczać meble na rosyjski rynek spadła ze 100 do około 10. Firmy ponoszą wysokie koszty zarówno przywozu surowców i chińskich (do czasu wybuchu wojny na Ukrainie były sprowadzane z Polski) okuć, jak i wysyłki gotowych produktów. 

Z kolei Jewgienij Pierunow, prezes stowarzyszenia producentów mebli, wskazuje, że transport do Moskwy, wcześniej trwający 3–7 dni, zajmuje obecnie co najmniej 2 tygodnie. Przewóz kontenera do Kraju Krasnodarskiego może kosztować około 450 tys. rubli, a oczekiwanie na prom nawet 20 dni. Według Gierasimczuka około 90 proc. mebli sprzedawanych w lokalnych sklepach pochodzi z fabryk z innych części Rosji.

We wrześniu 2025 r. regionalny rząd omawiał możliwe wsparcie branży, w tym rekompensaty kosztów transportu i kredyty na kapitał obrotowy oprocentowane na 3 proc. rocznie, udzielane na 3 lata bez zabezpieczenia. Nie wiadomo, czy propozycje zostały wdrożone. Przedstawiciele branży twierdzą, że obecne mechanizmy pomocy nie obejmują mebli, a dostawy komponentów utrudniają sankcje i konieczność korzystania z transportu morskiego lub pośredników w innych regionach Rosji.

Warto przy tym temacie transportu zauważyć, że na części stacji w obwodzie królewieckim ponownie wzrosły ceny paliw. Według mediów, w ciągu 2 tygodni benzyna na części stacji podrożała o około 65–78 kopiejek za litr, a olej napędowy zdrożał nawet o 1,10 rubla. Nie wszędzie ceny wzrosły: na niektórych stacjach pozostały bez zmian, a w pojedynczych przypadkach benzyna potaniała o 5 rubli za litr.