Zdjęcie: Pixabay
05-08-2026 14:22
Jak podaje "Kurier Wileński", pogłębia się kryzys demograficzny na Litwie, gdzie współczynnik dzietności spadł do poziomu 0,99 dziecka na kobietę przy progu zastępowalności pokoleń wynoszącym 2,1. Dotychczasowy model wsparcia finansowego, oparty między innymi na długich urlopach macierzyńskich i świadczeniach pieniężnych, nie przynosi trwałych rezultatów.
Szansą na przełamanie negatywnego trendu są zdaniem ekspertów niekonwencjonalne działania gospodarcze i społeczne, w tym wyższe opodatkowanie dorosłych osób bez dzieci oraz stwarzanie warunków do ograniczenia zabiegów przerywania ciąży bez wskazana medycznego, których rocznie wykonuje się około 2,5 tysiąca przy ogólnej liczbie narodzin poniżej 20 tysięcy. Dodatkowo rozwój procedur zapłodnienia in vitro mogłoby przynieść rocznie od 300 do 400 nowych urodzeń. „Człowiek, który nie przyczynia się do kondycji demograficznej musi zapłacić” - ocenił ekonomista i socjolog prof. Bogusław Grużewski z Instytutu Pracy i Badań Społecznych.
Odpowiedzią na wyzwania związane ze starzeniem się społeczeństwa ma być przygotowany przez opozycyjny Związek Ojczyzny – Litewskich Chrześcijańskich Demokratów projekt porozumienia partii politycznych na lata 2026–2040. Koncepcja konserwatystów zakłada wypracowanie długofalowych rozwiązań prawnych oraz wsparcia dla młodych obywateli w wieku od 18 do 35 lat przy zakupie pierwszego lokum, ułatwienie godzenia aktywności zawodowej z życiem rodzinnym, a także stymulowanie powrotów rodaków z emigracji.
Plan uwzględnia również aktywizację osób starszych oraz zapewnienie im odpowiedniej opieki medycznej, stanowczo odrzucając przy tym masowy napływ cudzoziemców jako receptę na problemy ludnościowe. „Imigracja na dużą skalę nie jest długoterminowym rozwiązaniem litewskich problemów demograficznych i nie może zastąpić wzmacniania rodziny, powrotu obywateli Litwy do kraju, zwiększania wydajności pracy oraz polityki dostosowania się do starzenia społeczeństwa” - oświadczył Laurynas Kasčiūnas, szef konserwatystów. Działania te wpisują się w szersze inicjatywy państwowe, w tym ustanowienie przez rząd lat 2027–2028 Latami Rodziny oraz zaangażowanie ośmiu resortów w opracowanie nowych programów osłonowych.