Wybory w Gagauzji odbędą się w tym roku

Przełom w rozmowach między Kiszyniowem a Komratem daje szansę na zakończenie głębokiego kryzysu wyborczego w autonomicznej Gagauzji. Podczas spotkania w administracji prezydent Mai Sandu, w którym uczestniczył m.in. przewodniczący parlamentu Igor Grosu oraz delegacja mołdawskich i gagauskich deputowanych, ogłoszono osiągnięcie konsensusu w niemal wszystkich spornych kwestiach. Wypracowane porozumienie ma umożliwić przeprowadzenie  wyborów do Zgromadzenia Ludowego Gagauzji (NSG) jeszcze w bieżącym roku.

Głównym źródłem problemu były sprzeczności między lokalnym kodeksem wyborczym autonomii a nowym krajowym Kodeksem Wyborczym Mołdawii z 2022 roku. Nicolai Ormanji, pełniący obowiązki przewodniczącego NSG, potwierdził, że grupie roboczej udało się wypracować kompromis, który szanuje specyfikę regionu, a jednocześnie dostosowuje procedury do standardów ogólnokrajowych. Kluczowym sukcesem dla strony gagauskiej jest zachowanie uprawnień lokalnego parlamentu do wyznaczania daty wyborów oraz powoływania członków regionalnego organu wyborczego, co jest zgodne z ustawą o specjalnym statusie prawnym autonomii.

Porozumienie wprowadza jednak szereg mechanizmów uszczelniających proces wyborczy, na których szczególnie zależało władzom w Kiszyniowie. Nowe zasady obejmują m.in. obowiązkowe kontrole członków komisji przez Narodowy Organ ds. Integralności (ANI), uporządkowanie list wyborczych oraz wprowadzenie rygorystycznych limitów finansowania kampanii gotówką. Przewodniczący parlamentu Igor Grosu podkreślił, że brak takich ograniczeń w przeszłości był „nienormalny” i prowadził do nadużyć, które uniemożliwiały uznanie wyników za w pełni legitymowane.

Wypracowany projekt uchwały ma zostać przedstawiony w najbliższych dniach i poddany pod głosowanie w Zgromadzeniu Ludowym Gagauzji. Choć negocjacje oceniono jako sfinalizowane w 95%, ostateczny krok należy teraz do deputowanych z Komratu. Sukces tej inicjatywy jest kluczowy dla stabilności Mołdawii, gdyż pozwoli na wyjście z trwającego ponad rok zawieszenia politycznego i przywrócenie demokratycznej obsady władz w regionie, który od dłuższego czasu pozostawał ogniskiem napięć między centrum a autonomią.