Na Łotwie czas letni w obliczu braku zgody UE

W nocy z soboty na niedzielę, 29 marca, o godzinie 3.00 na Łotwie nastąpi zmiana na czas letni, co oznacza przesunięcie wskazówek zegara o godzinę do przodu. Choć temat zniesienia sezonowej zmiany czasu był dyskutowany na poziomie Unii Europejskiej, brak jest obecnie porozumienia między państwami członkowskimi, dlatego Łotwa nie planuje samodzielnie inicjować powrotu tej kwestii do agendy unijnej. Jednocześnie kraj popiera rezygnację ze zmiany czasu i byłby gotowy na stałe przyjęcie czasu letniego (GMT +3), gdyby dyrektywa w tej sprawie została przyjęta.

Ministerstwo Gospodarki podkreśla, że przed podjęciem decyzji ważne jest osiągnięcie porozumienia wśród państw bałtyckich i sąsiednich co do wyboru strefy czasowej. Konieczna jest również kompleksowa ocena skutków proponowanej zmiany, obejmująca ekonomię, funkcjonowanie rynku wewnętrznego, transport, zdrowie publiczne, usługi transgraniczne, systemy cyfrowe oraz specyfikę regionalną. Łotwa deklaruje gotowość do udziału w dyskusjach, jeśli temat zostanie wznowiony na poziomie UE w celu wypracowania skoordynowanego rozwiązania.

Nacisk na ochronę zdrowia publicznego w kontekście zmiany czasu potwierdzają eksperci Narodowego Centrum Zdrowia Psychicznego. Psychiatrka Baiba Līviņa z kliniki „Pārdaugava” tłumaczy, że organizm człowieka działa według wewnętrznego zegara biologicznego, regulującego cykle snu i czuwania, wydzielanie hormonów, temperaturę ciała oraz poziom energii i emocji. Nagła zmiana rytmu dobowego, jak w przypadku przesunięcia czasu, wymaga od organizmu adaptacji, co może wywołać tymczasowe zmęczenie, drażliwość lub większą wrażliwość emocjonalną.

Adaptacja do nowego rytmu może trwać od jednego do kilku dni, a w niektórych przypadkach nawet tydzień. Pomocna jest ekspozycja na światło dzienne rano, która przyspiesza dostosowanie biologicznego zegara, oraz unikanie światła wieczorem, aby organizm mógł odpowiednio przygotować się do snu. Specjaliści zalecają traktowanie zmiany czasu jako sygnału do zwiększenia uwagi na higienę snu i regularny rytm dobowy.

Decyzja Łotwy o przyjęciu czasu letniego w przyszłości opiera się na wcześniejszej uchwale rządu z 19 lutego 2019 roku. Podobne inicjatywy próbowały podjąć w ostatnich latach inne państwa UE, w tym Polska i Hiszpania, jednak brak porozumienia unijnego wciąż odsuwa możliwość wprowadzenia jednolitego rozwiązania w całej wspólnocie.