Estonia - kolejny sabotaż czy awaria?

W środę nad ranem doszło do kolejnego uszkodzenia podmorskiej infrastruktury telekomunikacyjnej w rejonie Zatoki Fińskiej. Operator Elisa poinformował o przerwaniu jednego z kabli łączących Estonię z Finlandią, zlokalizowanego w estońskiej wyłącznej strefie ekonomicznej. Zdarzenie wpisuje się w szerszą serię awarii, które w ostatnich dniach objęły łącznie pięć kabli, w tym połączenia międzynarodowe oraz kabel między wyspą Hiuma a lądem.

Zgodnie z informacjami estońskiego Ministerstwa Sprawiedliwości i Cyfryzacji, uszkodzenie zostało wykryte w środę około godziny piątej rano. W tym samym czasie z estońskiej do fińskiej morskiej strefy ekonomicznej płynął statek handlowy, który następnie został zatrzymany przez fińską straż graniczną. Fińskie służby, działając wspólnie z policją i marynarką wojenną, przejęły jednostkę podczas operacji z użyciem śmigłowców oraz okrętów patrolowych na wodach międzynarodowych na południe od Porkkali.

Zatrzymanym statkiem okazał się masowiec Fitburg, pływający pod banderą Saint Vincent i Grenadyn. Według danych jednostka należy do spółki zarządzanej przez turecką firmę z siedzibą w Stambule. Statek o długości 132 metrów wypłynął z Petersburga i zmierzał w kierunku Izraela. W chwili przejęcia przez służby jego kotwica znajdowała się w wodzie i, jak wskazali przedstawiciele fińskich władz, mogła ciągnąć się po dnie morskim przez kilka godzin. Załogę stanowiło czternaście osób posiadających obywatelstwo Rosji, Gruzji, Azerbejdżanu i Kazachstanu, przy czym fińskie źródła nie ujawniły narodowości kapitana.

Fińska policja wszczęła śledztwo, sprawdzając możliwy związek statku z uszkodzeniem kabla. Śledztwo dotyczy m.in. spowodowania poważnych szkód, próby sabotażu oraz zakłócenia działania systemów łączności. Prokuratura wyraziła zgodę na zatrzymanie jednostki, uznając, że istnieją wystarczające przesłanki do rozpoczęcia dochodzenia, choć na obecnym etapie nie przesądzono, czy zdarzenie było wynikiem celowego działania czy wypadku.

Do zdarzenia odnieśli się także najwyżsi przedstawiciele władz obu państw. Prezydent Estonii Alar Karis przekazał, że z niepokojem śledzi informacje o uszkodzeniu podmorskiego kabla między Estonią a Finlandią, wyrażając nadzieję, iż nie doszło do celowego działania. Zaznaczył jednocześnie, że trwające postępowanie wyjaśni okoliczności zdarzenia, a estońskie i fińskie instytucje pozostają w ścisłej współpracy, by zgromadzić pełny materiał dowodowy. Premier Finlandii Petteri Orpo poinformował natomiast, że fińskie służby podjęły działania natychmiastowo, a statek, który znajdował się w rejonie awarii kabla między Helsinkami a Tallinem, został skierowany na wody fińskie. Jak podkreślił, rząd na bieżąco monitoruje rozwój sytuacji. Premier Estonii Kristen Michal poinformował, że Finlandia prowadzi czynności wyjaśniające we współpracy z estońskimi instytucjami. Podkreślił, że na podstawie wstępnych danych nie ma dowodów, by statek należał do tzw. floty cieni, a dalsze ustalenia zależą od wyników trwającego dochodzenia. Współpracę obu państw potwierdzili również prezydent Finlandii Alexander Stubb oraz premier Orpo, zapewniając o gotowości reagowania na potencjalne zagrożenia dla bezpieczeństwa infrastruktury.

Operator Elisa przekazał, że dzięki zapasowej strukturze sieci awaria nie wpłynęła na dostępność usług w Finlandii ani w Estonii. Ewentualne utrudnienia mogą dotyczyć jedynie pojedynczych klientów korzystających z dzierżawionych połączeń bezpośrednich, którym zapewniono alternatywne trasy transmisji. Prace przygotowawcze do naprawy kabla trwają, choć dokładna lokalizacja uszkodzenia nie została jeszcze potwierdzona z powodu trudnych warunków pogodowych.

Estońskie ministerstwo poinformowało jednocześnie, że pozostałe awarie kabli podmorskich, w tym połączeń z Szwecją oraz kabla między Hiumą a lądem, mogły być spowodowane silnymi sztormami. W przypadku dwóch kabli łączących Estonię z Finlandią czas i miejsce uszkodzeń są jednak na tyle zbliżone, że nie wyklucza się ich wzajemnego związku. Ostateczne przyczyny mają zostać ustalone przez ekspertyzy techniczne. Władze Estonii i Finlandii pozostają w stałym kontakcie, a po zakończeniu wstępnych czynności fińskiego śledztwa zapadnie decyzja o ewentualnym uruchomieniu odrębnego postępowania po stronie estońskiej.