Nie tylko odciski palców - zmiany na granicy Białorusi

Na Białorusi opublikowano nowelizację przepisów regulujących państwową rejestrację daktyloskopijną na granicy Białorusi, z której wynika nieco więcej przepisów niż to dotąd podawano.  Nowe przepisy w pierwszej kolejności dotyczą cudzoziemców. Odciski palców będą pobierane od cudzoziemców i bezpaństwowców objętych procedurami deportacyjnymi, wydaleniowymi lub readmisyjnymi, a także od osób ubiegających się o azyl, ochronę czasową lub prawo pobytu na Białorusi.

Rejestracja daktyloskopijna może być również przeprowadzona podczas kontroli granicznej, jeśli służby uznają daną osobę za potencjalne zagrożenie dla bezpieczeństwa narodowego. Z obowiązku wyłączono m.in. dzieci do 14 roku życia, osoby powyżej 75 lat, dyplomatów, członków oficjalnych delegacji oraz obywateli Rosji, którzy nie podlegają wydaleniu i nie figurują w rejestrach osób z zakazem wjazdu.

Obowiązek podania odcisków palców powstanie w związku z wydaniem lub wymianą dokumentów tożsamości, jeżeli dana osoba uzyskała obywatelstwo innego państwa, zagraniczne prawo pobytu lub dokument zapewniający szczególne przywileje „ze względu na poglądy polityczne, religijne lub przynależność narodową” i oficjalnie poinformowała o tym władze. Daktyloskopii podlegać będą również obywatele stale mieszkający poza granicami kraju, którzy pozostają na ewidencji konsularnej, przy czym procedura ma być realizowana wyłącznie na terytorium Białorusi.

Zgromadzone informacje będą przechowywane przez Państwowy Komitet Ekspertyz Sądowych oraz Państwowy Komitet Graniczny. Dostęp do rejestru otrzymają organy ścigania, sądy, resort spraw wewnętrznych, służby graniczne oraz inne służby bezpieczeństwa. Ustawa przewiduje także możliwość przekazywania danych zagranicznym organom ścigania w ramach obowiązujących umów międzynarodowych - w tym wypadku Rosji.

Nowelizacja rozszerza ponadto uprawnienia funkcjonariuszy granicznych i służb celnych w zakresie kontroli osobistych i rewizji podczas odpraw granicznych "jeśli zaistnieje uzasadnione podejrzenie, że jest to konieczne dla zapewnienia bezpieczeństwa."

Zmiany obejmują również sektor transportowy. Przewoźnicy realizujący międzynarodowe przewozy autobusowe zostaną zobowiązani do nieodpłatnego przekazywania do systemów Ministerstwa Transportu danych pasażerów, w tym informacji o ich tożsamości, obywatelstwie oraz dokumentach podróży i biletach. Większość nowych przepisów, w tym regulacje dotyczące obywateli Białorusi stale mieszkających za granicą, wejdzie w życie 1 kwietnia 2026 roku, a pozostałe rozwiązania będą wdrażane stopniowo w latach 2026–2027.